Psöriyazisde Lazer Tedavisi Nedir?

Yeni Nesil Hedefe Yönelik Yaklaşım

Psöriyazis, yani halk arasında bilinen adıyla sedef hastalığı, kronik seyirli, inflamatuar bir deri hastalığıdır. Hastalığın tedavisinde kullanılan yöntemler hastanın yaşına, cinsiyetine, sistemik hastalık durumuna ve lezyonların yaygınlığına göre şekillenir. Uzun süreli tedavi gerektiren bu hastalıkta, yan etkisi az, uygulaması kolay ve hedefe yönelik yöntemler giderek daha fazla ön plana çıkmaktadır. Bu noktada, lazer tedavileri hem etkili hem de güvenli bir seçenek olarak dikkat çekmektedir.

Psöriyazisde 308 nm Excimer Lazer Tedavisi

Excimer lazer, yalnızca lezyonlu bölgelere yüksek dozda UV ışığı verebilen, hedefe yönelik bir fototerapi yöntemidir. Özellikle sınırlı alanlarda etkili olan bu tedavi şekli, sağlam deriyi UV ışınlarına maruz bırakmadan sonuç verir. Tedavinin avantajları arasında kısa uygulama süresi, hızlı yanıt alınması, toplam tedavi süresinin kısalığı ve anatomik olarak zor alanlara uygulanabilmesi yer alır. Ayrıca çocuk hastalarda da güvenle kullanılabilmektedir.

308 nm dalga boyuna sahip excimer lazerin psöriyazis tedavisinde kullanımı 1997 yılında başlamıştır. Özellikle klasik tedavilere dirençli, diz ve dirsek gibi bölgelerdeki lezyonlarda oldukça başarılı sonuçlar alınmıştır. Ayrıca saçlı deri, genital bölge ve avuç içi-ayak tabanı gibi özel yerleşimlerde de etkilidir.

Yapılan çalışmalar, excimer lazer tedavisinin klasik fototerapi yöntemlerine göre daha az kümülatif doz gerektirdiğini, daha az yan etkiyle daha hızlı sonuç verdiğini ve hasta memnuniyetinin yüksek olduğunu göstermektedir. Bazı çalışmalarda remisyon süresi bir yıla kadar uzayabilmektedir.

Excimer lazer; topikal tedavilerle de kombine edilerek etkinliği artırılabilir. Örneğin; flumetazon/salisilik asit veya kalsipotrien merhem ile birlikte kullanıldığında hem iyileşme oranı yükselmekte hem de yan etkiler azalmaktadır.

Psöriyazisde CO2 Lazer Tedavisi

CO2 lazerle ilgili veriler sınırlıdır. PubMed veritabanında yalnızca birkaç çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmaların bir kısmında iyi sonuçlar bildirilmiş olsa da, genel olarak CO2 lazerin psöriyazis tedavisinde etkili olmadığı ve günümüzde yaygın olarak kullanılmadığı belirtilmiştir.

Psöriyazisde Er:YAG Lazer Tedavisi

Erbium:YAG lazerin psöriyazis tedavisinde kullanımı oldukça sınırlıdır. Şu ana kadar sadece bir çalışmada yer almış ve bu çalışmada lazerin yalnızca metotreksat emilimini artırmak amacıyla kullanıldığı bildirilmiştir.

Psöriyazisde Nd:YAG Lazer Tedavisi

1064 nm ve 1320 nm dalga boylarındaki Nd:YAG lazerler, kronik plak tipi psöriyazis tedavisinde denenmiştir. Etkinliğin, yüzeyel damar yapılarına etkiyle sağlandığı düşünülmektedir. Bazı hastalarda uzun süreli iyileşme sağlanırken, bazılarında daha kısa süreli sonuçlar elde edilmiştir. Özellikle plantar bölge gibi dirençli alanlarda parsiyel yanıt alınabilmiştir.

Psöriyazisde Pulsed Dye (Puls Boya) Lazer Tedavisi

Tırnak psöriyazisinin tedavisinde öne çıkan lazer türü puls boya lazeri (PBL)’dir. 595 nm dalga boyuna sahip bu lazer, tırnak yatağı ve matriksindeki lezyonlarda etkili bulunmuştur. Farklı pulse sürelerinde yapılan uygulamalarda, klinik olarak anlamlı fark gözlenmemiştir. Yapılan çalışmalarda, hem kısa hem de uzun pulse süreli uygulamaların güvenli ve etkili olduğu ifade edilmiştir.

Sonuç

Mevcut bilimsel veriler ışığında değerlendirildiğinde, psöriyazis tedavisinde en etkili lazer yöntemlerinin deri lezyonları için excimer lazer, tırnak lezyonları için ise pulsed dye lazer olduğu söylenebilir. Excimer lazer, özellikle hedefe yönelik yapısı sayesinde sağlam deriyi koruyarak yalnızca lezyonlu alanlara yüksek etkili UV ışığı verir. Kısa sürede yanıt almayı sağlayan bu teknoloji, özellikle diğer tedavilere dirençli olgularda ve çocuk hastalarda da önemli bir avantaj sunmaktadır.

Excimer lazer, monoterapi olarak veya topikal ilaçlarla kombine şekilde uygulanarak etkili sonuçlar verebilir. Lazerin tedavi süresi, remisyon dönemi ve kombine kullanım potansiyeli göz önüne alındığında, psöriyazisle mücadelede günümüzde vazgeçilmez bir araç haline gelmiştir.